Ο δημοσιογράφος Μάνος Νιφλής το είπε απλά, μέσα σε μια συζήτηση με τον Γιώργο Λάγιο. Χώρισε όταν οι κόρες του ήταν πολύ μικρές. Και όταν τον ρώτησαν αν η ηλικία τους τον προβλημάτισε, η απάντησή του ήταν ξεκάθαρη: «Δεν υπάρχει ποτέ σωστή ηλικία».
Αυτή η πρόταση μπορεί να ακούγεται σαν παρηγοριά. Στην πραγματικότητα, είναι επιστημονικά τεκμηριωμένη.
Η αλήθεια για τα παιδιά και το διαζύγιο
Η πιο κοινή αγωνία κάθε γονέα που σκέφτεται να χωρίσει είναι μία: «τι θα γίνει με τα παιδιά;»
Και η έρευνα δεν μας δίνει μια ανακουφιστική, απλή απάντηση. Μας δίνει όμως μια σημαντική διευκρίνιση: αυτό που βλάπτει τα παιδιά δεν είναι τόσο ο χωρισμός καθαυτός, αλλά ο τρόπος που τον διαχειρίζονται οι γονείς.
Μελέτες σε χιλιάδες οικογένειες δείχνουν ότι τα παιδιά που μεγαλώνουν μέσα σε συνεχή σύγκρουση, ακόμα κι αν οι γονείς παραμένουν μαζί, εμφανίζουν υψηλότερα επίπεδα άγχους, δυσκολίες στις σχέσεις τους και χαμηλότερη αυτοεκτίμηση από παιδιά χωρισμένων γονέων που συνεργάζονται καλά.
Με άλλα λόγια: ένα ήρεμο διαζύγιο μπορεί να είναι λιγότερο τραυματικό από έναν ταραγμένο γάμο.
Κάθε ηλικία έχει τη δική της δυσκολία
Κι εδώ έρχεται το δύσκολο κομμάτι. Γιατί ναι, κάθε ηλικία έχει τις δικές της προκλήσεις.
Τα πολύ μικρά παιδιά δεν καταλαβαίνουν τι συμβαίνει, αλλά νιώθουν την αστάθεια. Τα παιδιά του δημοτικού καταλαβαίνουν περισσότερο και συχνά αισθάνονται ένοχα, σαν να φταίνε τα ίδια. Οι έφηβοι το επεξεργάζονται διαφορετικά, πολλές φορές με θυμό ή απόσταση.
Δεν υπάρχει «εύκολη» ηλικία. Αυτό που υπάρχει είναι γονείς που μπορούν να κάνουν τη διαφορά, με την παρουσία τους, την ειλικρίνειά τους και την ικανότητά τους να μην κάνουν τα παιδιά κοινωνούς της σύγκρουσής τους.
Η επόμενη σχέση και γιατί έχει τόση σημασία
Αυτό που είπε ο Μάνος Νιφλής για την νυν σύζυγό του, Ελισάβετ Μουτάφη είναι ίσως το πιο ουσιαστικό κομμάτι της συζήτησης.
«Όταν είσαι καλά με τη νυν, είσαι καλά και με την πρώην.»
Και η ψυχολογία το υποστηρίζει. Μια υγιής νέα σχέση, που δεν απαγορεύει επικοινωνία, που δεν τροφοδοτεί εκδίκηση, που φέρνει ισορροπία, δημιουργεί αυτό που οι ψυχολόγοι ονομάζουν συναισθηματική ασφάλεια. Και αυτή η ασφάλεια επιτρέπει στον άνθρωπο να επεξεργαστεί το παρελθόν χωρίς να το κουβαλά ως τραύμα.
Δεν είναι τυχαίο. Είναι δομικό.
Τελικά τι κρατάμε
Ότι το «πότε» έχει σημασία, αλλά όχι με τον τρόπο που νομίζουμε.
Δεν είναι θέμα ηλικίας των παιδιών. Είναι θέμα ετοιμότητας των γονέων να χωρίσουν με σεβασμό, να επικοινωνούν για χάρη των παιδιών, και να αφήσουν χώρο στον εαυτό τους να ξαναβρεί ισορροπία.
Κι αν κάποια μέρα φτιάξουν μια νέα σχέση που τους κάνει πραγματικά καλά, τα παιδιά το νιώθουν αυτό. Περισσότερο από όσο φανταζόμαστε.
Αν το έχεις ζήσει και θέλεις να το μοιραστείς, στείλε μας την εμπειρία σου με ένα e-mail στο imamamougr@gmail.com 🤍